ارتباط بین فرهنگ و ترجمه – قسمت اول –

تحلیل خلاصه ای روی ارتباط فرهنگ و ترجمه

چکیده: زبان و فرهنگ، ارتباط تنگاتنگی با یکدیگر دارند. زبان بخشی از فرهنگ افراد است و بخش مهمی از ارتباطات اجتماعی به شمار می آیند. این سلسله مقالات روی تاثیرات فرهنگ روی ترجمه تمرکز داشته و بیان می دارد که با در نظر گرفتن این ارتباطات ما می توانیم متن ترجمه شده را از نظر معنایی و لغوی، به میزان گسترده ای در روند بهبود و پیشبرد ترجمه نقش داشته باشیم.

  • مقدمه

اقوام متفاوت، فرهنگ های متفاوتی دارند. اما اصلا فرهنگ چیست؟ پاسخ به این پرسش ساده است. فرهنگ به شیوه ارتباط بین افراد مختلف یک قوم، اطلاق می شود. این تعریف ساده بیان گر این است که فرهنگ، الگویی از آداب و رسوم و عادات اجتماعی و عقاید و زبان های اجتماعی است. زبان و فرهنگ ارتباط بسیار تنگاتنگی با  یکدیگر دارند. همه این واژه ها، شامل دلالت های ذهنی و فرهنگی شده و مشخصات فرهنگی را به صورت آیینه وار انعکاس می دهند. بنابراین، ترجمه صحیح با در نظر گرفتن تناسبات فرهنگی، کار بسیار دشواری است.

با در نظر گرفتن ارتباط بین فرهنگ و ترجمه ، ما می بایست بدانیم که رهیافت های مربوط به ترجمه می بایست  تعادل معنایی و لغوی، با فرهنگ داشته باشد و این تعادل در زمان ترجمه این واژه ها خود را نشان می دهند. به همین ترتیب ما می دانیم که بین زبان های متفاوت و فرهنگ های متفاوت، ارتباط معنایی و زبان شناسی تقریبا صفر است. بنابراین ما می بایست در تلاش باشیم تا این خلا فرهنگی را تا حد امکان در زمان ترجمه، پر کنیم.

  • ارتباط بین فرهنگ و ترجمه

آ- یک ترجمه خوب چیست؟

ترجمه در حقیقت، یک فرایند تبدیل است. به صورت نظری، یک ترجمه خوب می بایست همان مفهوم را به خواننده اطلاق کند که گویا یک نویسنده بومی با همان فرهنگ خواننده، این متن را نوشته است. مترجمان برجسته خاطرنشان می کنند که چگونه می توان یک ترجمه خوب را با در نظر گرفتن پاسخ های خوانندگان، براورد نمود و پیام های مربوطه را در مقایسه با نویسندگان اصلی متن، به همان صورتی که آن ها می خواهند به مخاطب منتقل کرد. یکی دیگر از مترجمان برجسته معتقد است که ترجمه تنها به معنی تغییر نماد و عبارات به زبان دیگر نیست اما فرایندی است که اطلاعات مربوطه را جایگزین می نماید. وظیفه مترجم، انتقال اطلاعات است و او می بایست اطلاعات دریافت شده به زبان مبدا را به زبان مقصد برگرداند که این با در نظر گرفتن موقعیت های متفاوت فرهنگی امکان پذیر می بایسد. مترجمین توضیح دادند که فرایند ترجمه، به معنای معادل سازی نیست. زیرا تفاوت های گسترده ای بین زبان مبدا و مقصد وجود دارد و معادل سازی ترجمه در اصل، متن را بسیار محدود می کند. رفع این محدودیت به معنای این نیست که معانی لغات و ویژگی های گرامری آن را بازنمود نماییم بلکه به معنای بازخورد فرهنگی متفاوت و عمیق زبان مبدا در زبان مقصد می باشد.